Dừng lại trên chấm phạt đền ở trận tranh Huy chương Đồng ASIAD 2018 có lẽ lại là điều tốt, không hẳn là cho các cầu thủ, mà là dành cho chính chúng ta, những quan chức bóng đá, người làm truyền thông, cổ động viên… Những thực thể còn lại của nền bóng đá vẫn còn chưa biết ứng xử ra sao cho xứng đáng với những kỳ tích của đội U23.

U23 Việt Nam giành hạng Tư ASIAD: Phẩm giá sau một thất bại
Ảnh: Nhân Văn

Trở lại với thực tại

Sau chiến dịch ASIAD này, Công Phượng, Văn Toàn, Xuân Trường, Vũ Văn Thanh và Minh Vương sẽ trở lại với những chông chênh ở Hoàng Anh Gia Lai, với ám ảnh về một lứa cầu thủ mãi không chịu lớn.

Bùi Tiến Dũng, người gác đền với cái đầu lạnh như băng ở ASIAD lần này, vẫn còn chưa biết liệu có cơ hội làm nóng người trong khung gỗ của đội Thanh Hóa, nơi mà anh chưa chắc cả suất bắt… dự bị. Anh sẽ lại là miếng mồi ngon cho thị phi, trong mớ bòng bong của hợp đồng quảng cáo và những vụng về của một cậu bé nhà quê lần đầu biết thế nào là hào quang của người nổi tiếng.

Nguyễn Văn Quyết sẽ lặng lẽ trở về và cố quên đi những lời miệt thị vô lý của đám đông muốn thay HLV Park Hang Seo làm phán quan cho số phận một cầu thủ mà không phải chịu một trách nhiệm nào cả. Nguyễn Quang Hải, chưa biết chừng có lẽ sẽ lần đầu biết thế nào là nghiệt ngã, chỉ vì đã đá hỏng quả penalty thứ hai trong trận tranh Huy chương Đồng.

U23 Việt Nam giành hạng Tư ASIAD: Phẩm giá sau một thất bại

Pha đá hỏng penalty rất có thể sẽ khiến Quang Hải biết “thế nào là nghiệt ngã” (Ảnh: Nhân Văn)

Tất cả đều sẽ trở lại mặt đất và đối diện với những điều phi lý của một nền bóng đá bắt đầu chuyển mình, nhưng chưa thực sự thoát khỏi thời kỳ bán chuyên nghiệp. Không ai dạy Bùi Tiến Dũng phải làm sao khi nhận được một lời mời đi một vòng catwalk. Không có một bác sĩ tâm lý nào quan tâm đến áp lực vô lý mà Nguyễn Văn Quyết phải gánh chịu. Phan Văn Đức, một cậu bé trưởng thành từ lò Sông Lam Nghệ An, sẽ phải tự lần mò để không phải đi vào vết xe đổ của các đàn anh Văn Quyến, Quốc Vượng.

Những cầu thủ U23+3 đã vượt qua tất cả những điều ấy để tiếp tục làm nên một chiến dịch đáng nhớ khác, sau vòng chung kết U23 châu Á, nơi họ đã gây chấn động bắt đầu từ sự thờ ơ lạnh người của công chúng và cả truyền thông (chỉ có 2-3 tờ báo đi theo đội U23 tại Thường Châu từ đầu). Nơi mà tưởng như đã đặt ra giới hạn cho họ, với một cơn lốc thị phi và cám dỗ theo sau. Nơi tưởng chừng đã vẽ nên một kịch bản hết sức quen thuộc với những tài năng kiểu “lúa trời” của bóng đá Việt Nam: Ngẫu nhiên vươn đến đỉnh cao, và bị xô ngã theo một công thức rất chung.

Nhưng lứa cầu thủ này đã lại kể một câu chuyện khó tin nữa ở ASIAD 2018, đi chệch khỏi quỹ đạo thường thấy kia, và để lại những ý niệm tốt đẹp không chỉ là trên sân cỏ.

U23 Việt Nam giành hạng Tư ASIAD: Phẩm giá sau một thất bại

Chúng ta đã chạm được đến những cột mốc mới và tiếp tục giữ vững được đẳng cấp ở những giải đấu sau đó (Ảnh: Nhân Văn)

Cảm hứng từ một cuộc chơi

Việc Văn Lâm rời tuyển để chấp nhận cho đàn em Bùi Tiến Dũng giữ gôn chính đã diễn ra trong êm đẹp, với những nhường nhịn và hy sinh từ cả hai phía. Sự ủng hộ chân thành của các cầu thủ với đội trưởng Văn Quyết trong cơn bão dư luận không chỉ thể hiện qua các tuyên bố trên mặt báo, mà còn qua sự kiên nhẫn của tập thể này với sự chuệch choạc ban đầu của Quyết, người có lẽ ban đầu đã quá bối rối vì áp lực. Và rồi sau khi cuộc đấu hạ màn, Văn Quyết với đôi chân trần vẫn còn sưng lên vì chấn thương, tập tễnh bước từng bước để tới cảm ơn các CĐV, những người mà Quyết từng nói rằng “vui nhất là làm cho người hâm mộ hạnh phúc, chỉ cần làm cho họ hạnh phúc thì cái gì cũng phải làm.”

Cuộc chia tay với những tâm sự nhẹ nhàng mà thấm thía của Đỗ Hùng Dũng cho thấy rằng các cầu thủ U23 lần này có thể ngồi với nhau để lắng nghe và mạnh dạn biểu đạt những tình cảm, lời lẽ đẹp và tinh tế.

Nhiều năm sau nữa, công chúng có thể sẽ không chỉ nhớ đến hạng Tư ASIAD bằng một trí nhớ cơ học, mà bằng những cung bậc cảm xúc đã đi qua cùng nhau như thế. Như là khi chúng ta nhớ đến VCK U23 châu Á không phải chỉ vì danh hiệu á quân, mà là nụ cười hào sảng của Văn Thanh sau quả đá phạt đền quyết định đưa U23 VN vào chung kết, hình ảnh Duy Mạnh cúi đầu cắm cờ trong tuyết, và một đội bóng thắp lên ngọn lửa nồng nhiệt trong giá lạnh.

U23 Việt Nam giành hạng Tư ASIAD: Phẩm giá sau một thất bại

Liệu đã bao giờ ta được khóc vì giành hạng tư ASIAD? (Ảnh: Nhân Văn)

Huy chương và thành tích, cũng như cảm xúc qua các trận đấu là cảm hứng cho sự tiến bộ, nhưng đẳng cấp của nền bóng đá có lẽ chỉ thực sự chuyển mình khi đến từ nội lực tổng thể của nó: Giải VĐQG, hệ thống đào tạo trẻ, cách làm truyền thông, môi trường phát triển cá nhân, cách ứng xử của người hâm mộ, thậm chí là văn hóa của một cộng đồng bóng đá, những điều mà vừa qua cũng để lại không ít vết gợn xấu hổ.

Dừng chân tại đây có lẽ lại là điều tốt, để chúng ta có thể ngẫm lại những gì đã xảy ra, và ứng xử xứng đáng với những cầu thủ đã không chỉ vượt qua chính mình, mà còn vượt qua nội lực thực sự của nền bóng đá này, cho chúng ta thấy được rằng ngay cả khi anh yếu hơn, bị đánh giá thấp hơn, bị những ngoại lực khủng khiếp chi phối, đi qua cả những phán xét nghiệt ngã từ chính những CĐV nhà và sự lên voi xuống chó thất thường của phán xét số đông, anh vẫn có thể làm nên một điều gì đó, gieo một niềm vui, thắp lên một cảm hứng, để nhiều năm sau nữa, đây không chỉ là câu chuyện của một trò chơi thể thao đơn thuần diễn ra trong 90 phút, mà còn mang trong đó những ý niệm mãnh liệt của sự kiên cường và không hề biết sợ hãi, những điều sẽ thôi thúc và thai nghén những lứa cầu thủ tiếp theo.

U23 Việt Nam giành hạng Tư ASIAD: Phẩm giá sau một thất bại

Ảnh: Nhân Văn

Phạm An